Burn-out symptomen


Een Burn-out kent vele symptomen. Er zijn echter drie hoofdsymptomen die wereldwijd erkent worden als maatgevende symptomen. Het gaat hier om: extreme uitputting, cynisme en verminderd zelfvertrouwen. Daarnaast zijn er een aantal andere symptomen die min of meer daar een onderdeel van zijn.



Burn-out symptoom 1: Uitputting

Uitputting is misschien wel het meest herkenbare symptoom van een Burn-out. Het gaat om totale uitputting, het letterlijk opgebrand (burned out) zijn.

 

Alle energie die je vroeger had is verdwenen en de kleinste dingen kosten je nu de grootste moeite. ‘s Ochtends ben je te moe om uit bed te komen. Om te werken, daar wil je al helemaal niet aan denken. Je lichamelijke conditie is verdwenen en je zult het de komende tijd rustig aan moeten doen.

 

Wat uitgeput zijn voor jou betekent, is helemaal afhankelijk van de energie die je had voor je een Burn-out kreeg. Het kan zijn dat je nu de hele dag in bed ligt maar het kan ook goed zijn dat je, ondanks je Burn-out, in staat bent om gedurende de dag wat in huis te doen.

 



Burn-out symptoom 2: Cynisme

Bij een Burn-out wordt dit meestal omschreven als het ontstaan van een afstand tussen jou en je werkgever of tussen jou en je collega’s of tussen jou en andere mensen om je heen.

 

Als je altijd een betrokken persoon bent geweest, kun je moeite hebben om jezelf hierin te herkennen. Toch ben je – als je diep in je hart kijkt – de afgelopen periode veranderd.

 

Je bent negatiever geworden en hebt je de eigenschap ontwikkeld om in iedere oplossing een nieuw probleem te zien. Je hebt weinig vertrouwen in de omgeving waarin je werkt en er zijn maar weinig mensen die het in jouw ogen dan ook nog goed doen.

 



Burn-out symptoom 3: Minder zelfvertrouwen

In dit symptoom zul jij jezelf zeker herkennen als je last hebt van een Burn-out. In de afgelopen periode heb je gemerkt dat werkzaamheden waar je altijd goed in was, veel meer inspanning van je vragen dan voorheen.

 

Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door de algehele staat van uitputting waar je in verkeerd. Niet alleen lichamelijk maar ook geestelijk eist dat zijn tol.

 

Concentratie- en geheugenproblemen zorgen ervoor dat je je werk van minder kwaliteit is dan je van jezelf gewend bent. Natuurlijk heb je je hieraan geërgerd. Wie zou dat niet doen?

 

In plaats van een stapje terug te doen en rust te nemen, deed jij er een stap bij en ging je nog harder je best doen om de kwaliteit van je werk te waarborgen. Als dan vervolgens blijkt dat dat niet lukt, leidt dit tot frustraties en verminderd zelfvertrouwen in je eigen kunnen.



Overige Burn-out symptomen:

Vermijden van sociale contacten

Wanneer je last hebt van aanhoudende stress, heeft dit vaak impact op je sociale leven. Je ziet je vrienden en familie minder vaak, omdat je te druk bent met allerlei andere dingen. Herken je het gevoel dat je geen energie meer hebt voor sociale contacten? Merk je dat je vroeger energie kreeg van sociale contacten en het nu soms energievreters zijn? Zeker als je geregeld overwerkt, heb je minder tijd en energie om sociale contacten te onderhouden.

 

Slecht slapen door stress

Er kunnen veel oorzaken zijn voor slapeloosheid, maar chronische stress of Burn-out is een hele belangrijke. Bij een Burn-out raakt je hormoonhuishouding ernstig van slag. Als je last hebt van langdurige stress, worden de hormonen adrenaline en cortisol aangemaakt. Deze hormonen zorgen ervoor, dat je lichaam in een staat van paraatheid komt. Je hersenen krijgen door deze overactiviteit geen rust, waardoor je ook niet goed slaapt. Bovendien zorgen de stresshormonen ervoor, dat je meer gaat piekeren. Piekeren veroorzaakt weer stress en zo kom je in een vicieuze cirkel terecht, die moeilijk te doorbreken is.

 

Langdurige stress of Burn-out heeft ook invloed op het slaaphormoon melatonine. Melatonine is een hormoon, dat wordt aangemaakt in de hersenen door de pijnappelklier (epifyse). Melatonine zorgt voor het slaperige gevoel en is verantwoordelijk voor het doorlopen van alle slaapfasen. Een verstoring zorgt voor slaapproblemen.

 

Hoge en snelle ademhaling

De ademhaling wordt gestuurd door het ademhalingscentrum. Bij hevige stress, Burn-out, angst of ingrijpende emotionele gebeurtenissen wordt het ademcentrum geprikkeld en gaat je ademhaling zich versnellen. Als het stressmoment voorbij is, vertraagt de ademhaling zich weer automatisch.

 

Bij langdurige, chronische stress raakt je lichaam aan deze toestand gewend, dan is er geen rust of ontspanning meer en kan de ademhaling een eigen leven gaan leiden. Het ademhalingscentrum raakt daardoor structureel ontregeld en we spreken dan van een disfunctioneel adempatroon of hyperventilatie.

 

Bij hyperventilatie of een hoge en snelle ademhaling gebeurt het volgende: stress (negatieve gevoelens, angst, spanning) prikkelt het ademcentrum. Hierdoor ga je sneller en hoger (meer via de borstkas in plaats van uit je buik) ademen. Dan adem je dus verkeerd. Vervolgens daalt de hoeveelheid koolzuur in je bloed. Hierdoor en onder invloed van het autonome zenuwstelsel gaat het spierweefsel, dat rondom diverse organen van het lichaam zit, zoals de luchtwegen, darmen, slagaderen ende maag, zich samentrekken, waardoor er stressklachten ontstaan.

 

Door het voelen van de hoge en snelle ademhaling, hartkloppingen en duizelingen kun je angstig worden (stress), waardoor je nog sneller gaat ademen en zo kom je in een vicieuze cirkel.

 

Vergeetachtigheid en verminderde concentratie

Concentratieproblemen kunnen de oorzaak zijn van stress. Je lichaam geeft aan dat je te veel hooi op je vork neemt. De spanningen beïnvloeden je concentratie. Je bent vergeetachtig en je kunt je aandacht moeilijk vasthouden.

 

Dat komt enerzijds door de hoeveelheid stresshormonen in je lijf. Die zorgen ervoor dat je al te lang alert en scherp hebt moeten zijn. Dat zorgt ervoor dat je psychisch vermoeid raakt. Anderzijds komt het omdat je hoofd vol zit door alle informatie die je dag in dag uit te verwerken krijgt.

 

In ons moderne leven zijn er tal van zaken die aandacht vragen. Je bent continu aan het multitasken. De grootste boosdoener, is de technologische vooruitgang. We zijn continue online bereikbaar op onze PC, Ipad of telefoon en als het daar even rustig is dan gaan we TV kijken.

 

Als je je hoofd met een emmer vergelijkt dan zit je emmer op een gegeven moment vol. Er kan weinig tot niets meer bij. Er gebeurt meer om je heen dan dat je kunt verwerken. Hierdoor raak je overprikkeld. (De emmer loopt over)

 

Burn-out paniekaanval

Zo maar ineens, zonder aanwijsbare reden last krijgen van een paniekaanval? Dan is de kans groot dat dat het gevolg is van overmatige stress of een burn-out. Stress veroorzaakt de meest uiteenlopende klachten. Het ontwikkelen van irreële angstaanvallen is er één van.

 

Het goede nieuws is dat de angststoornis vaak ook weer vanzelf verdwijnt als de stressniveaus in je lijf verminderen en je herstelt van je burn-out.

 

Er is sprake van een angststoornis of paniekstoornis bij terugkerende aanvallen van hevige angst en paniek. Deze paniekaanvallen komen meestal onverwacht en lijken zonder aanleiding te beginnen. Tijdens zo’n aanval kan er een grote angst bestaan om je zelfbeheersing te verliezen, ‘gek’ te worden of bijvoorbeeld een hartaanval te krijgen.

Hartkloppingen

Er is sprake van hartkloppingen als het hart op een afwijkende manier klopt. Een manier, die jou opvalt. Meestal voel je in dat geval je hart kloppen. Dat betekent een hoge hartslag of een hartslag die nadrukkelijk aanwezig, heviger en/of onregelmatiger is dan anders het geval is.

 

Hartkloppingen of een hoge hartslag kunnen je plotseling overvallen en je flink laten schrikken. Dat is op zich niet nodig. Hartkloppingen zijn een signaal van je lichaam, dat je te lang bent doorgegaan of dat je ten onrechte in een overdreven staat van paraatheid verkeert. Het is wel hoog tijd om het signaal serieus te nemen en een pas op de plaats te maken. Hartkloppingen of een hoge hartslag kunnen overigens andere oorzaken hebben. Emotionele gebeurtenissen, gebrek aan magnesium, een overactieve schildklier en bloedarmoede kunnen ook hartkloppingen in de hand werken. Neem geen risico’s en neem bij twijfel altijd contact op met je huisarts.

 

Snel geïrriteerd

Als je last hebt van een Burn-out of overmatige stress, dan word je gevoeliger voor negatieve prikkels. Je bent sneller geïrriteerd. Je kunt minder goed relativeren en hebt de neiging het leven veel te serieus te nemen. Je bent niet meer in staat om de dingen in het juiste perspectief te zien.

 

Je kunt niet meer tegen tegenslagen en kritiek en je raakt snel geïrriteerd, prikkelbaar of boos. Daardoor ben je eerder geneigd uit te vallen tegen mensen in je naaste omgeving en juist vaak tegen degene van wie je houdt.

 

Stress of een Burn-out maakt je wereld kleiner. Wanneer je gespannen bent, sta je minder open voor nieuwe dingen en andere meningen. Je hebt minder plezier in je dagelijkse leven en er wordt minder gelachen, minder gespeeld en er is minder ruimte voor creativiteit en recreatie. Dingen die je eigenlijk nodig hebt om te herstellen.

 

Sterk gevoel van onrust

Eén van de kenmerken van een Burn-out kan zijn, dat je een sterk gevoel van onrust of gejaagdheid ervaart. Je bent gespannen, je kunt niet stilzitten, je bent snel geïrriteerd en je probeert een sterk gevoel van onrust te verdringen door afleiding te zoeken en maar druk bezig te blijven. Voortdurend schieten er allerlei gedachtes door je hoofd. In bed lig je maar te piekeren en hebt last van slecht slapen. Het lukt je niet om je gedachten stil te zetten en de gejaagdheid te verminderen. Misschien heb je wel last van hartkloppingen of een drukkend gevoel op je borst. Dat is wat stress met je kan doen. Zeker als de stress lang aanhoudt.

 

Hoofdpijn door Stress

Deze vorm van hoofdpijn wordt vaak spanningshoofdpijn genoemd. Het is belangrijk na te gaan of stress een rol speelt bij je hoofdpijn. Stress kan hoofdpijn direct veroorzaken. Het is echter ook vaak een indirecte gevolg van vermoeidheid of een te grote of langdurige psychische inspanning. Door stress kun je bijvoorbeeld slecht in slaap komen. Je hersenen hebben hierdoor geen rust, waardoor je vermoeid raakt. Daardoor ben je gevoeliger voor prikkels van buitenaf en er kan sneller hoofdpijn door stress optreden.

 

In tegenstelling tot migraine is spanningshoofdpijn of hoofdpijn door stress niet erfelijk. Beide worden echter wel beïnvloed door de mate van stress.

 

Overspannen huilbuien

Zo maar ineens huilen bij de kleinste tegenslag of zelfs zonder aanwijsbare reden terwijl je dat nooit eerder hebt gehad? Dan zou het zo maar kunnen zijn dat overmatige stress daar de oorzaak van is. Bij een Burn-out of overmatige stress raak je fysiek, psychisch en emotioneel uitgeput. Als je moe of uitgeput bent, dan kun je minder hebben. Dat herkent bijna iedereen. Na een feestje of een lange dag werken ben je eerder geïrriteerd en sneller geëmotioneerd. Als die vermoeidheid of stress lang aanhoudt dan worden de emotionele reacties sterker. Zeker als ze lange tijd zijn onderdrukt.

 

Huilbuien en andere emoties zijn op zich gezond. Dus als je vlug geïrriteerd bent, huilbuien hebt, overgevoelig bent en gespannen bent, toont dat aan dat je jezelf emotioneel kunt uiten. Probeer je emoties niet te onderdrukken en geef ze even de ruimte. Een emotie zelf duurt fysiologisch helemaal niet lang. Maximum 90 seconden. En…. Het lucht ontzettend op.

 

Als de emoties echter de overhand nemen en je de hele dag wel zou kunnen huilen dan kunnen ze je gaan belemmeren. Dan is het tijd om er iets aan te doen. Het is een teken dat je ver over je grenzen bent gegaan en een signaal dat je gas terug moet nemen en beter voor jezelf moet zorgen.